Điều gì khiến Mỹ triển khai Dark Eagle tới Trung Đông?
Lý do được đưa ra là Iran đang di chuyển các bệ phóng tên lửa đạn đạo cửa nước ngoài ra ngoài tầm bắn của tên lửa tấn công chính xác (PrSM) mà Mỹ sử dụng. PrSM được cho là có tầm bắn khoảng 482 km.
Động thái này diễn ra khi các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran tiếp tục bế tắc do nhiều bất đồng. Trước đó, Tehran đề xuất mở lại eo biển Hormuz, dỡ bỏ các hạn chế và chấm dứt xung đột, đổi lại Washington phải chấm dứt phong tỏa cảng biển, dỡ bỏ lệnh đóng băng tài sản của Iran và hoãn đàm phán hạt nhân. Tuy nhiên, Tổng thống Donald Trump bày tỏ không hài lòng, nhấn mạnh mọi thỏa thuận phải xử lý vấn đề hạt nhân của Iran ngay từ đầu. Ngoài ra, ông Trump còn gửi cảnh báo trên mạng xã hội, cho rằng Iran “nên sớm hành xử một cách khôn ngoan”.
Theo các nguồn tin, CENTCOM đã đề nghị triển khai hệ thống Dark Eagle - còn gọi là Vũ khí siêu thanh tầm xa (LRHW) - tới Trung Đông. Tuy nhiên, đề xuất này được đánh giá là bất thường, do chương trình Dark Eagle vẫn chậm tiến độ và chưa chính thức đưa vào thực chiến. Các quan chức Lục quân Mỹ hồi tháng 3/2026 cho biết, hệ thống này đang ở giai đoạn cuối triển khai và chuẩn bị tiếp nhận các tên lửa đầu tiên, song đến nay vẫn chưa có cập nhật mới, cho thấy năng lực vận hành thực tế có thể chưa hoàn thiện.
Ngoài ra, còn tồn tại những nghi vấn về hiệu quả của hệ thống. Báo cáo thường niên năm 2025 của Văn phòng Giám đốc Thử nghiệm và Đánh giá Hoạt động (DOT&E) cho rằng khả năng tác chiến của Dark Eagle vẫn chưa được xác định rõ ràng đối với Lầu Năm Góc.
Hiện yêu cầu của CENTCOM chưa được công bố chính thức và vẫn đang chờ xem xét. Theo quy trình, đề xuất này cần được Bộ Tham mưu Liên hợp Mỹ và Bộ trưởng Quốc phòng đánh giá về rủi ro cũng như mức độ ưu tiên. Đồng thời, do hệ thống LRHW thuộc quyền kiểm soát của Bộ Tư lệnh Chiến lược Mỹ và chịu giám sát của Cơ quan Chỉ huy Quốc gia (NCA), mọi quyết định triển khai đều cần phê duyệt ở cấp chính trị – chiến lược cao nhất.
Một số chuyên gia quốc phòng nhận định đề xuất này mang tính “tín hiệu chiến lược” nhiều hơn là kế hoạch triển khai thực tế, nhằm răn đe Iran cũng như các đối thủ như Trung Quốc và Nga — những quốc gia đã phát triển và vận hành nhiều loại vũ khí siêu thanh.
Bên cạnh đó, không ít ý kiến chỉ trích đề xuất là thiếu thực tế, khi cho rằng việc sử dụng một hệ thống vũ khí tiên tiến như LRHW để đối phó với các bệ phóng tên lửa của Iran là không tương xứng. “Liệu còn vũ khí tối tân nào mà CENTCOM chưa muốn dùng đến không?”, ông Christopher Clary, Phó Giáo sư tại Đại học Albany và nghiên cứu viên Trung tâm Stimson, bình luận trên mạng xã hội.
Hoài nghi về hiệu quả của Dark Eagle
Kể từ khi bắt đầu Chiến dịch Epic Fury, quân đội Mỹ đã chi khoảng 25 tỷ USD cho cuộc xung đột với Iran, theo thông tin do quan chức tài chính cấp cao của Lầu Năm Góc trình bày trước các nhà lập pháp. Phần lớn chi phí dành cho đạn dược, ngoài ra còn các khoản phục vụ nâng cấp và bảo trì trang thiết bị. Tuy nhiên, tổng chi tiêu thực tế được cho là cao hơn đáng kể, đặc biệt nếu tính cả chi phí tái thiết các căn cứ quân sự của Mỹ.
Một trong những lý do được đưa ra cho đề xuất triển khai hệ thống Dark Eagle là nhằm tăng cường khả năng tấn công các mục tiêu tên lửa đạn đạo của Iran nằm ngoài tầm với của tên lửa PrSM (khoảng 482 km). Với tầm bắn hơn 3.000 km, Dark Eagle có thể vươn tới các mục tiêu sâu trong lãnh thổ Iran. Dù vậy, lập luận này đang bị giới quan sát đặt dấu hỏi khi Mỹ từng tuyên bố đang nắm ưu thế trên không và các mục tiêu như vậy hoàn toàn có thể bị tấn công bằng vũ khí phóng từ máy bay nếu xung đột tái diễn.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh các phân tích cho thấy Mỹ có thể đã tiêu hao đáng kể kho dự trữ tên lửa, trong đó có việc giảm khoảng một nửa số lượng PrSM, đồng thời các dòng tên lửa chủ lực như Tomahawk, JASSM, SM-3, SM-6, THAAD và Patriot cũng đang có dấu hiệu thiếu hụt. Điều này làm dấy lên lo ngại rằng Washington cần duy trì năng lực răn đe cho các kịch bản xung đột khác.
Hiện tại, khẩu đội Dark Eagle đầu tiên cùng khẩu đội Bravo tiếp theo được bố trí tại Căn cứ Liên hợp Lewis-McChord (JBLM), bang Washington, thuộc quyền kiểm soát của các Lực lượng Đặc nhiệm Đa lĩnh vực (MDTF) số 1 và số 3.
Trong khi đó, Iran cũng phát đi tín hiệu cứng rắn. Tư lệnh Hải quân Iran, ông Shahram Irani, cảnh báo rằng nước này sẽ sớm đối đầu với đối thủ bằng một năng lực mới tương đương với họ, đồng thời tuyên bố các đối thủ “sẽ vô cùng sợ hãi”, dù không cung cấp thêm chi tiết.
Vũ khí siêu thanh Dark Eagle
Dark Eagle là hệ thống tên lửa phóng từ mặt đất của Lục quân Mỹ, với tầm bắn ước tính từ khoảng 2.700 km đến 3.500 km. Hệ thống sử dụng phương tiện lướt siêu thanh (C-HGB) gắn trên một tên lửa đẩy, cho phép đạt tốc độ lên tới khoảng Mach 17.
Sau khi được phóng, tên lửa đẩy đưa phương tiện lướt lên độ cao và vận tốc định trước, trước khi tách ra. Phương tiện này sau đó lướt xuống mục tiêu ở tốc độ siêu thanh, vừa giảm độ cao vừa cơ động, khiến việc đánh chặn trở nên đặc biệt khó khăn.
Một khẩu đội Dark Eagle gồm bốn bệ phóng đặt trên xe kéo, mỗi bệ mang hai tên lửa. Hệ thống có tính cơ động cao, có thể triển khai nhanh bằng đường bộ hoặc vận chuyển bằng máy bay vận tải như C-17 Globemaster III. Ngoài ra, Dark Eagle có thể tích hợp với Hệ thống Chỉ huy Tác chiến Phòng không và Tên lửa Tích hợp (IBCS), cho phép phối hợp tác chiến đa quân chủng và với các đồng minh.
Với thiết kế tối ưu cho các đòn tấn công chính xác bằng đầu đạn thông thường và khả năng xuyên thủng hệ thống phòng thủ tiên tiến, Dark Eagle được kỳ vọng sẽ trở thành một trong những vũ khí siêu thanh đầu tiên của Mỹ đạt năng lực hoạt động trong thời gian tới.
Cập nhật tin tức công nghệ mới nhất tại fanpage Công nghệ & Cuộc sống