Sedan sắp trở lại?

Khi người dùng không cần tới, hoặc đã thừa những chiếc xe gầm cao để giải quyết nhu cầu công năng, liệu sedan có lấy lại vị thế bằng lợi thế cảm xúc.

Thị trường Việt Nam vừa nói lời chào tạm biệt tới Toyota Corolla Altis - huyền thoại ôtô một thời. Từng là lựa chọn số một của cá nhân tới tập thể, của đàn ông tới đàn bà, đứng đỉnh doanh số nhiều năm, Altis giờ đây trở thành lựa chọn của thiểu số, và phải khai tử trong bài toán thuần kinh doanh.

Từ đầu năm, Thaco Auto đã không còn báo cáo doanh số của Kia K3 trong danh mục sản phẩm mà ghép vào mục "Khác", trong đó có những cái tên cũng đã không còn chỗ đứng như Morning. Ngược về những năm trước, K3 từng có lúc bán vượt cả Mazda3, trở thành lựa chọn sedan giá rẻ mặc định mà dân bán xe nói vui là của những người làm nghề bán hàng. Nhân viên kinh doanh bất động sản cần chiếc xe để nâng cấp cá nhân khi đi giao dịch, một gia đình trung lưu cần chiếc xe để tránh mưa nắng, đều chọn K3, vì rẻ. K3 với đà này, được đánh giá là sớm muộn cũng đi theo Altis.

Câu chuyện sụp đổ của sedan đã bắt đầu trên thế giới 4-5 năm trước rồi lan đến Việt Nam. Và bây giờ, khi sedan đang xuống đáy của doanh số ở Việt Nam, thì trên thế giới những dấu hiệu hồi phục đã bắt đầu trở lại.

Lexus sử dụng ES thế hệ mới làm tuyên ngôn cho sự tự do của định hướng mới mà Toyota mở đường cho thương hiệu của mình. Porsche đã ra mắt Cayenne EV và phiên bản coupe của Cayenne không khác gì một chiếc sedan. Trong khi đó, Ford úp mở khả năng làm một chiếc sedan thương hiệu Mustang, sau khi chiếc Mustang Mach-e chạy điện được thừa nhận là một chiến lược không thành công vì tiếp cận "sai cách".

Khi trả lời câu hỏi vì sao SUV chiếm ngôi của sedan, thì rõ ràng, vấn đề không phải do sedan tự nó bị bộc lộ những bất lợi, mà chỉ bởi vì SUV có những lợi thế của sự thay đổi của xã hội. Đô thị hóa khiến các thành phố ngập lụt nhiều hơn. Dân số phát triển cũng khiến nhu cầu đi một xe nhiều người tăng lên và đâu đó, sự "lép vế" về mặt kích thước của sedan khi chạy song song cùng những cỗ máy khổng lồ trên đường, thúc đẩy người tiêu dùng chọn xe gầm cao.

Nhưng đó là trong thời buổi xe xăng. Với kỷ nguyên của xe điện, mọi thứ đang dần quay trở lại. Khi mà công nghệ sạc nhanh cũng cần tới ít nhất 10 phút cắm sạc để đi vài trăm km và không phải nơi nào cũng sẵn sạc nhanh, tối ưu khí động học là điều kiện đầu tiên khi thiết kế xe điện. Đó là một lý do quan trọng khiến các hãng dần quay lại với sedan.

Chiếc Lexus ES sedan EV có chỉ số cản gió là 0,25, bằng với Porsche Cayenne EV, trong khi Cayenne EV bản coupe xuống 0,23. Porsche Taycan đương nhiên làm tốt hơn, mức 0,22. Không chỉ giúp hiệu suất sử dụng năng lượng tăng lên, việc thiết kế khí động học còn giúp các mẫu xe cầm lái thể thao hơn rất nhiều. Và ở một khía cạnh nào đó, giới mộ điệu dễ xiêu lòng trước những thiết kế uyển chuyển, mượt mà, "đều đầu đều đuôi" kiểu sedan, coupe, hơn là cồng kềnh của một chiếc SUV.

Nhưng nếu tất cả "công lao" trong việc đưa sedan trở lại được ghi nhận toàn bộ cho công nghệ điện hóa là không công bằng với xe xăng. Con số không nói dối. Trong quý đầu tiên của năm 2026, Toyota Camry làm được điều chưa từng đạt được trong gần một thập kỷ: bán chạy hơn RAV4 - vốn là sản phẩm ăn khách nhất của Toyota tại Mỹ. Camry bán được 78.255 chiếc, tăng 11,3% so với cùng kỳ 2025, trong khi RAV4 chỉ bán được 59.869 chiếc, giảm 48,1%.

Các nhà sản xuất khác tại Mỹ như Ford, Nissan, Stellantis cũng đang xem xét lại sedan. SUV ngày càng đắt đỏ, cồng kềnh, tốn nhiên liệu. Trong khi người dùng đang dần muốn mức giá phải chăng, dễ lái và yêu cầu về mức tiêu thụ nhiên liệu từ các cơ quan quản lý ngày càng chặt chẽ.

Tuy nhiên, các nhà sản xuất đang bắt đầu nhận thấy một xu hướng mới. Ôtô truyền thống có thể sắp trở lại, và nhiều thương hiệu đang chú ý đến điều này.

Crossover và SUV trở nên phổ biến vì nhiều lý do, bao gồm tính thực dụng, nhưng đáng chú ý nhất là vì chúng mang lại lợi nhuận cao hơn. Các thương hiệu đã quảng bá rầm rộ những kiểu dáng xe này, thuyết phục người mua rằng chúng tốt hơn ôtô thông thường. Nhưng chính những nhà sản xuất ôtô đó lại tạo ra một vấn đề mới trong thập kỷ qua. Những chiếc SUV và crossover đang trở nên quá đắt đỏ, khiến nhiều người không đủ khả năng sở hữu.

Các nhà phân tích thì cho rằng mọi chuyện sẽ chưa thể biến chuyển một sớm một chiều cho sedan, nhưng chắc chắn là có cơ sở. Ở Việt Nam thị trường sẽ còn đi sau thế giới vài năm nữa, tức lúc này vị thế xe gầm cao vẫn đang là "vua". Nhưng với những tuyến đường cao tốc ngày càng dày đặc, giá xe hạ thấp, khả năng sở hữu ôtô dễ dàng hơn thì một chiếc sedan trong garage hay tầng hầm chung cư có phải là điều mà bạn cũng nghĩ tới?

Đức Huy

Cập nhật tin tức công nghệ mới nhất tại fanpage Công nghệ & Cuộc sống