Indonesia, từng được xem là khách hàng xuất khẩu đầu tiên của tiêm kích đa nhiệm F-15EX Eagle II do Boeing (Mỹ) sản xuất, đã chính thức từ bỏ ý định mua dòng máy bay này. Thỏa thuận thực tế đã rơi vào trạng thái đình trệ trong khoảng hai năm qua.
Phát biểu với báo chí bên lề triển lãm hàng không diễn ra từ ngày 3-8.2.2026 tại Singapore, ông Bernd Peters - Phó Chủ tịch phụ trách phát triển kinh doanh và chiến lược của Boeing Defense, Space and Security, xác nhận chương trình F-15EX dành cho Indonesia “không còn là một chiến dịch đang được Boeing theo đuổi”.
Nguyên nhân dẫn đến quyết định này hiện chưa được làm rõ. Boeing cho biết các vấn đề liên quan thuộc thẩm quyền của Chính phủ Indonesia và Mỹ, hai bên vốn triển khai chương trình theo cơ chế bán vũ khí cho nước ngoài.
Trước đó, vào tháng 2.2022, Bộ Ngoại giao Mỹ đã phê duyệt khả năng bán cho Indonesia một biến thể F-15EX mang tên F-15ID. Đến tháng 8.2023, thương vụ được xem là đã hoàn tất khi Jakarta chính thức cam kết mua tối đa 24 máy bay. Phiên bản dành cho Indonesia khi đó được đổi tên thành F-15IND.
Một biên bản ghi nhớ về việc mua sắm đã được ký tại St. Louis, bang Missouri, nơi đặt dây chuyền sản xuất F-15. Bộ trưởng Quốc phòng Indonesia khi đó, ông Prabowo Subianto, cũng tham dự sự kiện và trực tiếp thăm dây chuyền lắp ráp. Ông từng nhấn mạnh F-15EX là dòng tiêm kích hiện đại, có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ an ninh quốc gia Indonesia.
Hiện chưa rõ Indonesia có kế hoạch mua dòng tiêm kích nào khác để thay thế F-15EX hay không. Tuy nhiên, đáng chú ý là quyết định phê duyệt bán F-15 của Mỹ được đưa ra chỉ vài giờ sau khi Indonesia công bố kế hoạch mua 42 tiêm kích đa nhiệm Rafale của Pháp. Việc bàn giao Rafale hiện đã bắt đầu.
Tại thời điểm đó, nhiều nhận định cho rằng Washington đang nỗ lực thuyết phục Jakarta xây dựng lực lượng tiêm kích hỗn hợp gồm F-15 và Rafale. Tuy nhiên, kịch bản này dường như đã không thành hiện thực. Tổng chi phí của thương vụ F-15 chưa từng được công bố chi tiết, song giá thành và tiến độ sản xuất có thể là những yếu tố khiến Indonesia cân nhắc lại.
Ngay cả khi không mua F-15EX, Không quân Indonesia vẫn đang xây dựng một trong những lực lượng tiêm kích hiện đại và có năng lực hàng đầu Đông Nam Á. Ngoài Rafale, nước này hiện vận hành hỗn hợp tiêm kích do Mỹ và Nga sản xuất.
Phi đội F-16 gồm khoảng 8 chiếc F-16A/B Block 15 OCU còn hoạt động, cùng 23 chiếc F-16C/D đã được nâng cấp. Indonesia cũng sở hữu nhiều biến thể Su-27 và Su-30 do Nga sản xuất.
Về dài hạn, Indonesia được kỳ vọng sẽ mua khoảng 50 tiêm kích thế hệ mới KF-21, chương trình hợp tác với Hàn Quốc, trong đó một doanh nghiệp quốc phòng của Indonesia nắm 20% cổ phần.
Đối với Boeing, việc Indonesia rút lui là một đòn giáng đáng kể, dù phần nào được bù đắp khi Israel ký hợp đồng mua 25 tiêm kích F-15IA vào cuối năm ngoái. Các máy bay này dựa trên nền tảng F-15EX. Boeing cho biết vẫn tiếp tục hợp tác với Indonesia trong các chương trình hiện có, như đội trực thăng AH-64 Apache.
Trong khi đó, tương lai của F-15EX trong không quân Mỹ được đánh giá tích cực hơn, với kế hoạch mở rộng số lượng theo đề xuất ngân sách năm tài khóa 2026.
Indonesia dừng kế hoạch mua tiêm kích F-15EX được cho là xuất phát từ nhiều yếu tố kết hợp, trong đó nổi bật là áp lực ngân sách và thay đổi ưu tiên trang bị. F-15EX thuộc nhóm tiêm kích hạng nặng, có chi phí mua sắm và vận hành cao, trong khi Indonesia cùng lúc triển khai nhiều chương trình lớn như tiếp nhận 42 tiêm kích Rafale của Pháp.
Cập nhật tin tức công nghệ mới nhất tại fanpage Công nghệ & Cuộc sống
Nguồn tin: laodong.vn
Tham gia bình luận